mandag 23. juli 2012

Praktische tip

Marco heeft een goede tip tegen rafelende schoenveters. Het is zonde om nieuwe veters te kopen, alleen omdat het uiteinde niet meer goed is. Meestal gaan veters rafelen, omdat het plastic kokertje aan het uiteinde van de veters, dat de vezels bij elkaar houdt, versleten is of weg is geraakt. Door het rafelen is het moeilijker om de veters door de gaten te rijgen. Hier is Marco's tip. Neem een stukje krimpkous, schuif dat over het rafelende uiteinde, een paar seconden boven een vlammetje houden, en klaar is Marco... eh Kees!

Krimpkous is bij doe-het-zelf zaken in allerlei maten en kleuren verkrijgbaar. Na verhitting krimpt het, zodat het de vorm en afmetingen van het onderliggende materiaal volgt, in dit geval de veter. Kosten per veter: verwaarloosbaar. Het spaart een gang naar de schoenwinkel en een paar euro aan nieuwe veters uit!

torsdag 12. juli 2012

Leerzame fietstocht

De monsterfietstocht Krossobanen-Kalhovd stond al een paar jaar op ons verlanglijstje. Deze fietstocht is een ronde van ruim 90 kilometer. Op de eerste dag ga je met de Krossobanen (kabelbaan) in Rjukan 495 meter omhoog naar 886 meter en vervolgens fiets je 30 kilometer naar de berghut Kalhovd op 1100 meter. De volgende dag gaat het ruim 60 kilometer omlaag naar het beginpunt.

Telkens waren we echter te laat met het reserveren van de berghut aan het eind van het zomerseizoen. Dan waren er alleen nog maar slaapplekken op een matras in de stue (woonkamer) te reserveren. Een soort slaapzaal dus. Kalhovd is een populaire hut omdat die met de auto bereikbaar is. Aangezien het best wel een pittige fietstocht zou worden en omdat wij geen 20 meer zijn (c.q. gewoon wat meer luxe willen) hebben we de slaapzaal aan ons voorbij laten gaan. Dit jaar hadden we bedacht om de tocht aan het begin van het seizoen te maken, op 7 en 8 juli, een week na de zomeropening van Kalhovd. We hadden bijtijds een 3-persoonskamer gereserveerd (de kleinste kamer die er is), en ondanks dat de hut al aardig volgeboekt was, hadden we de kamer voor ons zelf. Maar nu loop ik op de zaken vooruit...

De voorpret begon er mee door een week van tevoren de fietstassen in de woonkamer te zetten en een paklijst te maken. Marco had de fietsroute in zijn gps gezet. We hadden nog niet eerder zo'n intensieve tweedaagse fietstocht gemaakt (langere fietstochten zijn overigens absoluut niet onze ambitie). Door onze wandel- en motorervaring hebben we veel ervaring met lichtgewicht en compact pakken, en alle spullen gingen dan ook makkelijk in de fietstassen. Omdat Marco geen bagagedrager op zijn fiets heeft, zou ik de fietstassen nemen. Dat leek mij een prima idee. Marco wilde mij nog ontlasten door een rugzak mee te nemen, maar daar was wat mij betreft geen sprake van. Het fietsen met een rugzak vind ik een crime, en we hadden nou toch goede fietstassen! Wist ik toen maar wat ons te wachten stond!

Op zaterdag 7 juli vertrokken we in de stromende regen met de auto richting Rjukan. Op de parkeerplaats van de Krossobanen hebben we in de auto ons lunchpakketje gegeten. Vervolgens zijn we teruggereden, naar Fagerstrand, een parkeerplaats aan het Tinnsjø, ongeveer 20 km van Rjukan. Zo hoefden we de volgende dag niet helemaal naar Rjukan door te fietsen. Dit zou de tweede dag minder zwaar maken en bovendien leek ons het stuk van Fagerstrand naar Rjukan (bewoonde wereld) minder interessant als we net uit de mooie natuur van de bergen zouden komen.

Bij Fagerstrand aangekomen was het opgehouden met regenen. Rond 13.00 uur stapten we met goede zin op de fiets. De weg naar Rjukan was licht stijgend, maar goed te doen. Behalve de laatste paar honderd meter naar de Krossobanen, die steil omhoog gingen. Daar heb ik waarschijnlijk al heel veel energie verloren. Bij de haarspeldbochten ben ik maar gaan lopen, de fiets met fietstassen voortduwend de berg op. Halverwege heeft Marco mijn fiets van me overgenomen, het was loodzwaar.

So far, so good. Bij de Krossobanen hebben we een kaartje gekocht en na 10 minuten konden we in de gondel stappen. Vanwege de zware bewolking hadden we vrijwel geen uitzicht. Vlak naast ons konden we de toppen zien van de hoge dennebomen op de steile berghelling. Boven hing er ook dikke mist, maar het was verder droog. Het was inmiddels 15.00 uur en vol goede moed gingen we fietsen... maar moesten we eigenlijk meteen afstappen. De eerste kilometer ging de weg zo steil omhoog, dat fietsen niet mogelijk was, zeker niet met zware fietstassen. Enfin, bovenaan de bult konden we toch eindelijk echt gaan fietsen. Het bleef echter behoorlijk op en neer gaan en gaandeweg voelde ik mijn krachten afnemen. Sommige heuvels waren zo steil dat ik moest lopen. Toch gaf dat weinig verlichting, want het duwen van een zware fiets met fietstassen de berg op, kost ook veel energie. Marco had geen problemen met het fietsen en nam het lopen met de fiets op een gegeven moment van me over. Wisselen van fiets hielp niet. Marco kon het zadel van mijn fiets niet hoger zetten, en Marco's fiets heeft een zodanige zithouding dat ik het niet langer dan een half uur vol kan houden. Verder ploeteren dus op mijn eigen fiets.

Bij de dalingen was het zaak om zoveel mogelijk vaart te maken om zo ver mogelijk op de volgende bult te komen, om zo wat krachten (bij het duwen of fietsen) te kunnen sparen. Om de 5 kilometer stonden er bordjes langs de weg. Naar de hut was het 30 kilometer. Doordat het zo mistig was, koelden we snel af bij de pauzes. Na 20 kilometer stond het huilen me nader dan het lachen. Ik was zo uitgeput! Gelukkig waren de stijgingen de laatste 5 kilometer wat minder steil en ging het wat meer naar beneden. Tegen 18.30 uur kregen we de hut in het vizier, en als een boer die lacht met kiespijn, heb ik kreunend en steunend de laatste paar honderd meter afgelegd.

Bij de receptie werden we warm ontvangen en kregen we de sleutel van onze kamer. Het bleek een luxe kamer te zijn in de nieuwe aanbouw. Een ruime kooi (konden we gezellig naast elkaar slapen), een wastafel op de kamer en op de gang individuele douches! Na lekker gedouched te hebben en schone, droge kleren aangetrokken te hebben, konden we om 20.00 uur aan tafel schuiven. Er was een tapas-buffet met gehaktballetjes in tomatensaus, kikkererwten met lamsvlees, gestoofde kippenboutjes, salade, aardappelen en verschillende soorten kaas. We hebben heerlijk zitten smikkelen, vooral van de kikkererwten met lamsvlees. Toe kregen we een groot glas mierzoete tilslørte bondepiker*. Daarna was het koffie en thee drinken in de stue. We zaten onderuit gezakt in grote fauteuils en hebben vooral naar andere mensen zitten kijken. Wat een pluimage, en velen niet zo sportief aan de zware lijven te zien en de alcohol die genuttigd werd.

In de kamer hebben we nog eens goed naar de kaart gekeken. Voor de volgende dag zou het flink bergafwaarts gaan, maar zou de weg weer zo heuvelachtig zijn? Voor het slapen gaan, hebben we daarom gecheckt of we de bagagedrager van mijn fiets op die van Marco konden zetten. Gelukkig had Marco een klein gereedsschapsetje meegenomen. Het lukte! Dit was een enorme opluchting voor mij, want nu wist ik dat ik het zonder veel problemen zou halen. Volgens Marco moesten we ons immers voorbereiden op weer een zware dag... Nou, dat hebben we geweten!

Na een lekker ontbijt met grøtt (haverpap) met kaneel en suiker gingen we op pad. Op slechts een paar stijgingen na, was het alleen maar dalen! En hoe, de kilometers schoten voorbij! Zo moeilijk als het de dag ervoor ging, zo makkelijk ging het nu. Eindelijk kon ik ook van de omgeving genieten. Dit gebied lijkt op de Schotse hooglanden met de afgevlakte bergtoppen. De fjellflora (bergflora) is bijzonder. Het was droog, bewolkt met af en toe een glimp blauwe hemel. Heerlijk fietsweer. Marco schaamde zich wel een beetje: mij gisteren laten ploeteren met die zware tassen en nu hij de tassen had, ging het alleen maar naar beneden. Halverwege hebben we onze matpakke (lunchpakketje) gegeten en om 12.30 uur kwamen we bij de auto in Fagerstrand aan.

Het was een mooie, maar uitputtende en vooral leerzame fietstocht. Dit is wat we ervan hebben geleerd:
- niet te laat beginnen, zodat we langere pauzes kunnen houden
- eventueel de noodbivak gebruiken om afkoeling te voorkomen
- bijtijds afstappen en gaan lopen, om ons niet stuk te fietsen (zoals bij de Krossobanen)

Ik wil de fietstocht zeker weer een keer maken, en nu het liefst met wat minder mist op de eerste dag, hoewel je zoiets nooit kunt plannen in het hooggebergte. Verder moeten we vanaf het begin de bagage beter verdelen.

Op onderstaande plaatjes zijn de hoogteverschillen van dag 1 en dag 2 te zien op basis van de gps registratie. De rechte lijn omhoog bij het eerste plaatje is de Krossobanen.



* Zie voor het recept mijn blog Noorse tradities: kerstschoven en gesluierde boerenmeisjes.

Meer info: Krossobanen en Kalhovd turisthytte.

tirsdag 10. juli 2012

Lang weekend Oslo II

In juni hebben we het succes van vorig jaar herhaald met een lang weekend Oslo met Anny.* Dit keer had Anny haar broer Wim meegenomen. Anny en Wim arriveerden op donderdagmiddag, en Marco en ik kwamen naar het hotel op vrijdagmiddag na eerst in Oslo centrum gewinkeld te hebben. We hadden hetzelfde hotel gereserveerd als de vorige keer, op loopafstand van het centraal station.

Op vrijdag hebben Anny en Wim een lange stadswandeling gemaakt en het Vigelandpark bekeken. 's Avonds zijn we met z'n vieren door Akerbrygge belopen, een stadswijk aan het water waar vroeger een scheepwerf was, maar wat nu een populair winkel- en uitgaansgebied is. Het was mooi weer en alle terrassen zaten vol. Dit is "storbyliv" (stadsleven) ten top. Er waren sinds vorig jaar weer nieuwe (peperdure) appartementenblokken bijgekomen en aan de bouwplaatsen te zien, komen er nog veel meer bij. De wijk wordt gekenmerkt door zijn mooie architectuur en de verzorgde buitenruimte met veel kunstwerken, maar Marco en ik zouden er voor geen geld willen wonen. Overal waar je kijkt is er alleen maar beton, staal en glas, en de mensen zitten hutjemutje op elkaar.

Op zaterdag hebben we het stadhuis van Oslo bekeken. Het stadhuis is gelegen aan de oude haven van Oslo en is een van de meest prominente bouwwerken van de stad. We kregen een uitgebreide rondleiding (gratis) in het engels. Door de lange voorbereidingstijd- en bouwtijd heeft het stadhuis zowel invloeden uit de jaren '30 als '50 van de vorige eeuw. In het stadhuis zijn enorme muurschilderingen aangebracht die de Noorse geschiedenis en aspecten van de Noorse samenleving en cultuur uitbeelden. Nadat we het stadhuis bekeken hadden, zijn we in de Domkerk naar binnen geweest en hebben we bij een restaurant naast de Domkerk geluncht. Daarna begon het jammergenoeg hard te regenen. Gelukkig hadden we regenkleding bij ons, en kwamen we druipend aan bij Akershus vesting en kasteel.

We waren net te laat voor de rondleiding (niet gratis), maar om een overkill aan informatie te voorkomen, vonden we dat wel prima. We konden door het museum lopen en met behulp van een brochure kregen we voldoende informatie. Akershus vesting en kasteel werd in de middeleeuwen gebouwd om de stad Oslo te beschermen. De vesting heeft vele belegeringen overleeft en het kasteel is in de loop van de tijd vele malen verbouwd en gemoderniseerd. Dus in hoeverre er nog iets lijkt op het oorspronkelijke middeleeuwse kasteel is zeer twijfelachtig. Desalniettemin spreekt Akershus tot de verbeelding: de dikke stenen muren, de kanonnen langs de vestingmuur, het interieur met middeleeuwse wapens en wandtapijten aan de muren, vaandels die aan het balkenplafond naar beneden hangen, gietijzeren kandelaars en zware houten tafels en opbergkisten. Akershus is nog steeds militair gebied en wordt nu voornamelijk voor representatiedoeleinden gebruikt. Tevens bevindt het koninklijk mausoleum zich in het kasteel. Het bleef regenen en de avond hebben we daarom in de lobby van het hotel doorgebracht met bijkletsen, foto's bekijken en lezen. Wim ging op de hotelkamer naar het EK voetbal kijken.

Zondagochtend namen Anny en Wim de veerboot naar het museumeiland Bygdøy. Marco en ik gingen daar met de auto naartoe. Zo hoefden wij niet meer terug te rijden naar de stad voor de terugweg naar huis. Met z'n vieren hebben we het Kon-Tiki museum bekeken over de expedities van Thor Heyerdal. Deze Noorse antropoloog heeft door oceaanreizen met zelfgebouwde vaartuigen aangetoond dat oude culturen al met elkaar in contact kunnen zijn geweest. Het is een heel leuk museum dat op boeiende en heldere wijze uitleg geeft over Heyerdahls reizen en theorieën. Toen we uit het museum kwamen, goot het pijpestelen. Marco heeft als chauffeur gespeeld en ons een voor een in zijn auto (tweezitter) naar het restaurant van het openluchtmuseum gebracht. Na de lunch was het tijd om afscheid te nemen. Marco en ik stapten in de auto naar huis. Anny en Wim hebben op Bygdøy nog het Vikingschipmuseum bekeken en zijn daarna met de veerboot naar de stad gegaan. Op maandagochtend hebben ze het Kunstindustrimuseum bezocht en zijn ze 's middags terug naar Nederland gevlogen.

Het was een heel gezellig en ontspannen weekend met z'n vieren! 

* Zie het blog: Lang weekend Oslo.

Blefjell

Tijdens het pinksterweekend zou het prachtig weer worden en we hadden zin om de bergen in te gaan. De Gaustatoppen is een echte must-do in Telemark, maar daar lag nog teveel sneeuw en ijs. Door wat speurwerk op www.ut.no kwamen we op de Blefjell, een berggebied ten noorden van Notodden, op twee uur rijden van ons huis. Dit berggebied is al vroeg in het jaar toegankelijk voor wandelaars.

Op zaterdag 26 mei 2012 vertrokken we met de ingepakte rugzakken in de achterbak richting Blefjell. In het centrum van Notodden kochten we een wandelkaart 1:50 000 en een paar blikjes bier voor 's avonds bij het eten. Vanaf Notodden was het nog zo'n 10 kilometer naar de Blefjell, een prachtige route langs een groot meer. De auto konden we parkeren op een groot parkeerterrein, hetgeen er op wees dat dit een populair gebied moest zijn. Vervolgens was het wandelschoenen aantrekken, rugzak op de schouders heisen, gps aanzetten en op pad! De eerste kilometer ging door een hyttepark, niet zo heel spectaculair, maar daarna ging het lekker stijgen en kregen we prachtige uitzichten. Een heel stuk liepen we langs een riviertje waar het water kletterend naar beneden stroomde. De bomen en struiken werden steeds kleiner en kwamen verder uit elkaar te staan. Nadat we de boomgrens waren gepasseerd, kwamen we de eerste sneeuwplekjes tegen. Bij een kruising van wandelpaden hebben we geluncht. Daarna ging het nogmaals flink omhoog, en liepen we rondom de Sigridsfjell omhoog. Toen we aan de andere kant van de berg waren, hadden we prachtig utizicht op de besneeuwde Gaustatoppen, blinkend wit in de zon.

Even later kwamen we aan bij de hut Sigridsbu op 1224 meter hoogte. Bij de hut zat een sportief Noors echtpaar koffiepauze te houden en we hadden meteen leuk contact. Nadat het echtpaar vertrokken was, hebben we de hut verkend. We waren de enigen, en konden kiezen uit alle slaapvertrekken. We confisceerden een kamer achter de keuken. Daarna gingen we op pad naar de Bletoppen (1342 meter hoogte). Halverwege kwamen we terecht in een wirwar van paden. We besloten een eind onderlangs de top door te lopen, om vervolgens te keren en niet al te steil naar de top omhoog te lopen. Er kwamen echter steeds meer sneeuwvelden, waardoor het lastig oriënteren was. Op een gegeven moment moesten we een groot sneeuwveld in de lengte oversteken, met ongeveer 15 meter in de diepte een meer met helblauw ijswater. Niet uitglijden dus! Op de top hadden we een fantastisch 360 graden uitzicht, en konden we weer de wit blinkende Gaustatoppen zien. Voor de afdaling naar de hut gebruikten we een snellere, steilere route naar beneden.

Bij de hut waren inmiddels andere groepen wandelaars aangekomen. De lucht was nog steeds knalblauw en de zon stond tot laat boven de bergen aan de hemel, zodat we buiten konden eten en tot 10 uur konden blijven zitten. Dit is het land van de zon in de nacht!* Na zo'n sportieve dag in de buitenlucht maakt het niet uit dat het eten uit blik en pakjes komt. Vleesballen in bruine saus, aardappelpuree en worteltjes met doperwtjes is dan een luxe maaltijd. Gelukkig hadden we zelf eten meegenomen om geld te besparen. We waren er onterecht vanuit gegaan dat Sigridsbu een zelfbedieningshut is, met een etensvoorraad waar je tegen betaling kunt pakken wat je nodig hebt. Het bleek echter een onbediende hut te zijn. Dat is hetzelfde principe met kookgelegenheid, zitruimte en slaapplekken, maar zonder etensvoorraad! Het bier hadden we 's middags in een plastic zak in het ijskoude meertje naast de hut te koelen gelegd. Als toetje hadden we een blik perziken op siroop.

De volgende ochtend was de lucht nog even blauw als de avond ervoor, en stond de zon al weer hoog aan de hemel. Uniek om buiten in de volle zon te kunnen ontbijten op meer dan 1000 meter hoogte, met prachtig uitzicht over de bergtoppen. Vervolgens ging de afdaling naar beneden via een ander pad als de dag ervoor, dwars door een dal. Ook hier lag nog veel sneeuw en ijs, maar het oversteken van de sneeuwplekken was goed te doen. Onderweg kwamen we een paar ryper (sneeuwhoenders) tegen op ons pad. Bij de kruising van wandelpaden hebben we weer geluncht, en toen was het dezelfde route naar beneden en via het huttenpark naar het parkeerterrein.

Het was zeer bijzonder om in het hooggebergte te zijn met zulk extreem mooi weer! Dit is een tocht die we niet gauw zullen vergeten.

* Ondertitel van Wandelgids Noorwegen van Gerard Dielessen.

Meer info: Blefjell.

tirsdag 3. juli 2012

17de mei-viering 2012

Dit jaar hadden Marco en ik geen zin om mee te doen aan de traditionele 17de mei-viering. We hebben de viering al een paar keer meegemaakt en het programma is altijd hetzelfde: kerkdienst, optocht, zingen, speeches, eten en spelletjes doen. We wilden deze keer eens echt vrij hebben op 17de mei en we hebben bijtijds laten weten dat we dan ook geen dugnad (vrijwilligerswerk) wilden doen.

We hebben de gelegenheid waar genomen om op onze vrije dag een lange wandeling te maken. Marco had in hetzelfde gebied als de hvitveistur, ten oosten van Skien, een wandeling uitgezet over twee topjes: Vestre Vealøs en Østre Vealøs. We dachten dat we de enigen zouden zijn op de wandelpaden die dag, maar nee hoor, er blijken genoeg Noren te zijn die wel eens wat anders willen dan op 17de mei in bunad (klederdracht) in de optocht mee te lopen. Het komt zelden voor dat we op een dag zoveel wandelaars tegen komen, al hoewel het in vergelijking met Nederland te verwaarlozen is. Iedereen groette elkaar vriendelijk met "Gratulerer med dagen!" (vrij vertaald: gefeliciteerd met deze feestdag).

Halverwege de wandeling kwamen we bij een hut bij een meertje. De hut werd vast en zeker regelmatig door vissers bezocht. Bij de hut waren ook verschillende gapahuker (schuilhutjes / afdakjes) en een daarvan hebben we gebruikt als lunchplek. Goede timing, want net op dat moment begon het een beetje te spetteren. Omdat het een feestdag was, hebben we extra lang en luxe geluncht. In de koekepan van de Trangia hebben we pannekoeken gebakken. Vooral de spekpannekoeken met suiker gingen er in als koek. Op het eind van de wandeling kwamen we nog een keer bij dezelfde plek in de buurt, maar nu zagen we de hut aan de overkant van het meer liggen. Het was voor ons een zeer geslaagde 17de mei-viering dit jaar!

søndag 1. juli 2012

Hvitveistur

Hvitveis (spreek uit: witweis) oftewel bosanemoon is een ware voorbode van de lente in ons deel van Noorwegen. De bosanomoon heeft witte bloembladen en komt vooral in loofbossen voor. De plant bloeit zo vroeg in het jaar omdat de bomen dan nog kaal zijn. Als door de bladeren van het bos de bodem minder licht krijgt, is de bloeitijd van de bosanemoon ten einde.

De hvitveistur (bosanemoontocht) van Telemark Turistforening wordt omschreven als "Vårens vakreste eventyr" (Het mooiste avontuur van de lente) en stond al een tijdje op ons verlanglijstje. Het was een gebied waar we nog niet eerder geweest waren en waar we anders ook niet zo gauw op waren gekomen, namelijk aan de oostkant van de stad Skien. Wij hebben de wandeling gemaakt op 1 mei jl. (een vrije dag in Noorwegen).

De tocht deed zijn naam eer aan. De hvitveis was aanwezig vanaf de start tot het einde, en op vele plaatsen stonden de bloemen zeer dicht bij elkaar. Het pad was makkelijk begaanbaar zonder sterke stijgingen en dalingen, en met al die bloemetjes om ons heen waanden we ons in een sprookjeslandschap. De wandeling was bijna 9 km lang en we hebben er, inclusief lunchpauze, ongeveer 3,5 uur over gedaan. Hieronder wat foto's die een indruk kunnen geven:





Aan het eind van de wandeling waren onze schoenen en broekspijpen echter niet zo wit... :)


Meer info: Telemark Turistforening / hvitveistur.