De overwinteraars zijn teruggekeerd

Een zwaluw maakt nog geen zomer, maar een heleboel zwaluwen zijn wel een voorbode daarvan. Van de week zaten ze opeens weer op de kabels van de telefoonpaal voor ons huis. Hun karakteristieke vorm was onmiskenbaar: zwaluwen! Ze hebben overwintert in Afrika en hebben duizenden kilometers gevlogen om bij ons in Zuid-Noorwegen te broeden. De mestvaalt op de boerderij is een onuitputtelijke voedselbron voor ze. Hier is geen tekort aan vliegen deze zomer.

Op de akkers scharrelen houtduiven (Noors: ringdue) die opvliegen als we langsrijden met de auto. De duiven zijn teruggekomen van hun overwinteringsplaatsen in Frankrijk, Spanje en Portugal. Ze bouwen hun nesten in de sparren. Het zijn gammele bouwwerken van twijgjes en takjes. Zouden de kapotte witte eierschalen die we vandaag op het bospad hebben gevonden van houtduiven zijn geweest?

In het grasveld voor ons huis lopen witte kwikstaartjes (Noors: linerle). Het zijn ranke, levendige vogeltjes die op de vochtige grasvelden druk in de weer zijn met het pikken naar insecten. Ze hebben overwintert in Afrika en zijn nu teruggekeerd om op het Noorse platteland bij boerderijen of andere bebouwing te "overzomeren".

Gisteren is er nog een overwinteraar teruggekomen: een kraanvogel (Noors: trane) die rond loopt te stappen in een zompige akker bij Tveitan. Eerst dachten we dat het om een ooievaar ging, maar de kraanvogel is groter en grijzer dan een ooievaar. Kraanvogels overwinteren in Spanje en Zuid-Frankrijk. In de zomer nestelen ze in moerasgebieden in Noorwegen en hun voedsel bestaat uit grote insecten, wormen en amfibieën.

Naast de vogels, keren er ook mensen terug van overwintering: Noorse pensionado's met een tweede woning in Spanje. Tot slot zijn er nog trekvogels van allerlei pluimage, toeristen, waarvan we er al weer een aantal gespot hebben. Hun aantal zal de komende maanden flink toenemen. Het wordt een drukke zomer!

Motortochtje naar Holte Gård

Nu de lente eindelijk begonnen is in Noorwegen, kunnen we er weer veel op uit trekken. Ook het motorseizoen is van start gegaan. In veel plaatsen vieren de motorclubs dat door een "vårmønstring" te organiseren, een motortref in de dorpskern waarbij de mooi opgepoetste en rijklaar gemaakte motoren uitgestald worden. In onze gemeente zijn er twee motorclubs, Lunde mc-klubb en Ulefoss mc-klubb, maar we zijn van geen van beide lid. Marco en ik hebben genoeg aan elkaars gezelschap en bovendien willen we flexibel zijn bij het bepalen wanneer en waar naar toe we een tocht willen maken. Marco had vorig weekend de motor rijklaar gemaakt en een proefrit gemaakt. Vandaag hebben we samen onze eerste motorrit van het seizoen gemaakt.

We maakten een rondtocht van 130 km vanaf ons huis via Ulefoss, Lunde, Drangedal, en via de rv 356 langs Kilebygda en Solum naar huis. Het was lekker zonnig, heerlijk motorweer. Het doel was om een stop te maken bij Holte Gård, een boerderij net buiten het centrum van Drangedal. Op Holte Gård worden eenden, ganzen en biologische kippen gehouden. In een enorme grote houten schuur is een boederijwinkel gevestigd, een winkeltje met handwerkproducten zoals zelfgemaakte kaarsen en kleding, en een cafeetje. Bij de boerderijwinkel zijn de producten van Holte Gård te koop, producten van andere locale boeren, en diverse biologische producten.

Tot onze grote verbazing hadden ze slavinken! Die hadden we nog niet eerder gezien in Noorwegen. De naam van de producent, Venema, verraadde al dat het geen toeval kon zijn. Het blijkt inderdaad om een Nederlander te gaan, die varkens houdt die vrij in- en uit kunnen lopen. Dat goede initiatief moesten we natuurlijk ondersteunen! Ook namen we een paar biologische kipfilets mee en varkenskoteletten van Løyte Gård die ook vrijlopende varkens houdt.

In het gezellige cafeetje dronken we een kopje thee en koffie (gratis). We konden de verleiding van de zelfgemaakte koekjes en de ostekake (kwarktaart) ter nauwernood weerstaan. Met het diepgevroren vlees en een pak biologische eieren in de topkoffer reden we door naar huis. Het was een goede start van het motorseizoen.

Obs. Jammergenoeg heb ik geen foto's gemaakt van onze motorrit. Ik zal de volgende keer beter mijn best doen!

Meer info: Holte Gård.

Nieuwe oude motortent

Na 25 jaar intensief gebruik, moesten we het onvermijdelijke onder ogen zien. Hij was versleten. Ik heb het over de tent waarmee Marco tal van motortochten door Europa en Scandinavië heeft gemaakt. De tent vertoonde zichtbare slijtageplekken. Vooral de kleine gaatjes in het tentdoek waren verontrustend. Toen we de tent afgelopen zomer gebruikten, in de stromende regen, voelden we ons niet meer op ons gemak. Zouden er straaltjes water door de gaten naar binnen sijpelen? Zou het doek het plotseling begeven?

Zo begon de zoektocht naar een nieuwe motortent. Zoals met alle aankopen die we doen, gingen we goed na wat we nodig hebben. Het moest een tent zijn met een solide constructie, waar we lang mee vooruit zouden kunnen. Het gewicht van de tent speelde niet zo'n rol, maar de tent moest compact ingepakt kunnen worden. Verder moest de tent van binnen groot genoeg zijn en een luifel hebben om bij slecht weer overdekt te kunnen koken. Tot slot moest de tent snel op te zetten zijn. Niets is namelijk zo vervelend om in de regen aan te komen rijden, en om dan in je stijve motorkleding lang te moeten prutsen om de tent in elkaar te zetten.

Uiteindelijk kwamen we er op uit dat er niets beter was dan die oude tent. Het is een zogenaamde paraplu-tent. Zowel buiten- als binnentent zijn razendsnel op te zetten door de scharnieren in een aantal handbewegingen open te klappen. Alleen de haringen moeten dan nog in de grond, maar dat werkje kan eventueel uitgesteld worden, want de tent staat al en de spullen kunnen erin. Ik kan me nog goed de verbaasde blikken herinneren van mede-kampeerders. Het ene moment zien ze dat Marco de tent van de motor haalt en binnen een oogwenk staat er een complete tent. Lachen! Bovendien hebben we menig keer kunnen voorkomen dat we nat regenden als juist bij het aankomen op de kampeerplek, de regen losbarste.

Goed, op zoek dus naar dezelfde tent die Marco 25 jaar geleden gekocht had. Na een paar uur intensief internetten en tal van zoektermen ingetypt te hebben, bleek dat het paraplu-concept van Camptown is overgenomen door Khyam. De ingenieuze constructie wordt deze Engelse tentenfabrikant "Quick Erect" genoemd, hilarisch genoeg. Voor zover we via het internet konden achterhalen, bleek het model "Igloo" dezelfde afmetingen te hebben als Marco's oude tent.

We besloten de stoute schoenen aan te trekken en de tent te bestellen. Vol verwachting pakte Marco de tent uit de verpakking. Zou het 'm echt zijn? Een blik was voldoende. Het is precies dezelfde tent, met dezelfde constructie en van dezelfde goede kwaliteit. Alleen de kleurstelling is anders en de tent is iets luxer uitgevoerd met een grotere luifel en opbergvakken. We hopen dat we er heel veel kampeerplezier mee hebben!

Foto: motorvakantie naar de Noordkaap in 2003.

Meer info: Khyam.

Super lekker, super simpel en super gezond

Dit recept was meteen een groot succes. Redenen: het is super lekker, super eenvoudig en snel klaar te maken en het is ook nog eens super gezond. Een belangrijke voorwaarde is dat bijna alle ingrediënten biologisch verkrijgbaar zijn bij ons. Door biologische producten te gebruiken weten we dat het voedsel is zonder cosmetica zoals kleurstoffen en andere kunstmatige toevoegingen, zonder resten van chemische bestrijdingsmiddelen en gegarandeert zonder genetische manipulatie. We dragen bij aan de biologische landbouw waardoor de natuur rijker wordt en de aarde en het water schoner worden. En niet in de laatste plaats krijgt ons eten er meer smaak van: biologische groenten bevatten gemiddeld genomen meer voedings- en smaakstoffen en minder water dan niet biologische groenten.

Recept voor pasta met garnalen, maïs en cherrytomaten

• volkoren spelt pasta*
• 500 gr biologische cherrytomaten*
• 1 blik biologische maïs van circa 350 gr*
• circa 250 gr Noordzee garnalen (geen gamba's!)
• olijfolie*
• zwarte peper*

* Deze ingrediënten zijn vaak biologisch verkrijgbaar bij ons.

Bereid de pasta volgens de aanwijzingen op de verpakking. Verhit in een hapjespan een paar eetlepels olijfolie. Bak de garnalen circa 5 minuten op matig vuur. Laat de maïskorrels uitlekken. Was de cherrytomaatjes en snijd ze in kwartjes. Voeg de maïskorrels en de cherrytomaatjes toe bij de garnalen en laat circa 7 minuten stoven. Breng op smaak met peper. Serveer de pasta met de saus. Eet smakelijk en verantwoord!

Er zijn helaas nog geen biologische garnalen te koop bij de Noorse supermarkten. Gamba's eten we niet meer, ondanks dat we ze heel lekker vinden. De kweek en de vangst van gamba's heeft desastreuze gevolgen voor het milieu en de mensen die er ermee werken. Thailand is de grootste leverancier van gamba's. Bij de aanleg van garnalenviijvers worden de rivieren vervuild met chemicaliën en medicijnen. De grootschalige ontbossing leidt tot verstoring van ecosystemen. Daarnaast heeft de kweek sociale effecten, zoals slechte arbeidsomstandigheden, werkloosheid onder vissers en verminderde beschikbaarheid van vis voor de lokale markt.

Super deilig, super enkelt og super sunt

Denne oppskriften var med en gang en kjempesuksess. Grunner: det er super deilig, super enkelt og raskt å lage og det er til og med super sunt. Et viktig vilkår var at vi kan få nesten alle ingredienser økologisk hvor vi bor. Ved å bruke økologiske produkter, vet vi at det er mat uten sminke som fargestoffer eller andre kunstige tilsetningsstoffer, uten sprøytemiddelrester og garantert uten genmanipulering. Vi gjør vårt til økologisk landbruk slik at det blir rikere natur og renere jordsmonn og vann. Sist men ikke minst får maten vår mer smak: økologiske grønnsaker inneholder generelt flere nærings- og smaksstoffer og mindre vann enn ikke-økologiske grønnsaker.

Oppskrift på pasta med reker, mais og cherrytomater

• økologisk spelt pasta*
• 500 gr økologiske cherrytomater*
• 1 boks hermetiske økologiske maiskorn på cirka 350 gr*
• cirka 250 gr reker (ikke scampi!)
• olivenolje*
• sort pepper*

* Disse ingredienser kan vi som oftest få økologisk i matvarebutikkene hvor vi bor.


Kok pastaen som anvist på pakningen. Varm opp et par spiseskje olivenolje i en høy stekepanne eller vid kjele. Bak rekene i cirka 5 minutter på middels varme. Lekk ut maiskorn. Vask cherrytomatene og skjær dem i kvarter. Tilsett maiskorn og cherrytomatene til rekene, og la det surre i cirka 7 minutter. Smak til med sort pepper. Server pastaen med sausen.

God og bærekraftig appetitt!

Norske matbutikker selger dessverre ikke økologiske reker ennå. Vi spiser ikke lenger scampi, til tross for at vi synes de er deilige. Oppdrett og fangst av scampi har katastrofale følger for miljøet og mennesker som jobber med det. Thailand er den største leverandøren av scampi. Ved anlegg av yngleplasser forurenses elver med kemikalier og medisiner. Den storskala avskogingen fører til forstyrring av økosystemer. Ved siden av det har oppdretten sosiale effekter, som dårlige arbeidsforhold, arbeidsledighet blant fiskere og minkende tilgjengelighet på fisk for det lokale markedet.